Kılkuyruk

Yüzücü bir ördek türü

Kılkuyruk, ördekgiller (Anatidae) familyasından bir yüzücü ördek türü. Daha önceleri Dafila acuta olarak isimlendirilmiştir. Asya ve Avrupa'nın kuzey bölgelerinden Kanada ve Alaska'nın ortalarına kadar ve Amerika'nın orta-batı bölgelerinde bulunur. Bu tür, kışları bulunduğu bölgelerden daha güneye, Ekvator'a kadar gidebilen güçlü göçmen kuşlardır. Üreme zamanları dışında toplu olarak yaşar, göç ederken diğer kuş türleriyle büyük sürüler oluşturur. Bu kadar geniş alana dağılmış olan bu kuş türünün coğrafi dağılıma bağlı alt türleri olmaması sıra dışı bir durumdur.

Kılkuyruk (*Anas acuta*), ördekgiller familyasına ait uzun kuyruğuyla tanınan bir yüzücü ördek türüdür. Eskiden *Dafila acuta* adıyla da bilinen bu kuş, yaban hayatı sevenler arasında oldukça dikkat çekici bir görünüme sahiptir. Kuzey Avrupa’nın ve Asya’nın soğuk bölgelerinden Kanada’nın kuzeyine kadar yayılan geniş bir coğrafyada yaşamakla birlikte, kış aylarında daha güneye, hatta Ekvator’a kadar göç edebilir. Bu yaygın dağılımına rağmen, coğrafi alt türlere sahip olmaması bilim dünyasında ilginç bir durum olarak görülüyor. Kışın toplu halde yaşayan bu kuşlar, göç sırasında ise diğer ördek türleriyle devasa sürüler oluşturur.

Erkek kılkuyruğun en belirgin özelliği, ince ve uzun kuyruğudur ki adını da buradan alır. Gagaları mavimsi gri tonlarında olan hem dişi hem de erkeklerin bacakları gridir. Erkeğin başı koyu kahverengi olup, boynundan aşağıya doğru ince beyaz bir çizgi uzanır. Sırtındaki ve yanlarındaki karmaşık desenler gri, kahverengi ve siyah tonlarından oluşurken, dişiler daha sade bir görünüme sahiptir; onlar da tıpkı diğer yüzücü ördekler gibi mat kahverengi tüylerle kaplıdır. Ses konusunda da cinsiyetler arasında belirgin farklar vardır: dişiler sert bir vaklama sesi çıkarırken, erkekler daha tiz ve ıslık benzeri bir sesle iletişim kurar.

Bu kuşlar, tercih ettikleri yaşam alanlarında genellikle suya yakın yerlere yuva kurarlar. Beslenme alışkanlıkları da suyla iç içe geçmiştir; hem su üzerinde yüzerken bitkilerle beslenir hem de üreme dönemlerinde omurgasız hayvanlarla da beslenir. Yırtıcı hayvanlar, parazitler ve kuş hastalıkları gibi doğal tehditlerin yanı sıra tarım, avcılık ve balıkçılık faaliyetleri de popülasyonlarını olumsuz yönde etkileyebilir. Ancak geniş yaşam alanları ve büyük nüfus sayesinde halihazırda dünya genelinde tehdit altında olan bir tür olarak sınıflandırılmıyor.

Bilimsel adı *Anas acuta* olan bu tür, ilk kez 1758 yılında Linnaeus tarafından *Systema Naturae* adlı eserinde tanımlanmıştı. Latince “anas” (ördek) ve “acuere” (sivriltmek) kelimelerinden türetilen bu isim, erkeğin uzun kuyruğuna atıfta bulunur. Yakın akrabaları arasında *Anas georgica* ve *Anas eatoni* yer alır. Bu türlerden *Anas eatoni*, Kerguelen ve Crozet Adaları’nda yaşayan iki alt türe sahiptir. Önceden kılkuyrukla aynı tür içinde değerlendirilen bu kuş, eğer ayrı bir tür olarak kabul edilirse, kılkuyruğun coğrafi dağılıma bağlı alt türlere sahip olmaması durumu oldukça sıra dışı hale gelir.

43 goruntulenme